Your browser does not support JavaScript!
256 6 مرداد 96

بازار قطعات خودرو در ایران و کشورهای حاشیه

بازار قطعات خودرو در ایران و کشورهای حاشیه
بازار قطعات خودرو در ایران و کشورهای حاشیه

در طول چند دهه گذشته تغییر و تحولات بسیار زیادی در زمینه صنعت خودرو اتفاق افتاده است. یکی از این تغییرات که بسیار مشهودتر و با اهمیت‌تر از سایر موارد است، پدیده جهانی سازی تولید خودرو می‌باشد که همواره مورد توجه کارشناسان و صاحب نظران این صنعت بوده است.

 با افزایش میزان تولید و نیاز به قطعات یدکی برای خودروهای تولید شده، صنعت قطعه سازی نیز دستخوش تغییرات بنیادی شده و شاهد توسعه‌ای چشمگیر در این زمینه هستیم. تقاضا برای تولید قطعات خودرو به چند عامل بستگی دارد که در ادامه ذکر خواهیم کرد؛ اینکه میانگین سنی خودرو چقدر است، میزان مسافت طی شده آن چه رقمی است و خودرو در شرایط آب و هوایی مورد استفاده بوده است.

رشد میزان استفاده از خودرو در سال‌های اخیر باعث شده تا نیاز روزافزونی به قطعات آن نیز به وجود بیاید. بر اساس گزارش مهر، سالانه 12 هزار میلیارد تومان (5/3 میلیون دلار) لوازم یدکی در ایران مصرف می‌شود. حدود یک میلیارد دلار از آن از طریق مبادی رسمی و یک میلیارد هم به طور قاچاق وارد ایران می‌شود. پس سهم تولید داخلی قطعه‌سازان یک میلیارد و پانصد هزار دلار است. بخش اندکی از این واردات از طریق واردکنندگان رسمی و قطعه‌سازان شناسنامه‌دار صورت می‌گیرد؛ یعنی بخش قابل توجهی از قطعات موجود در بازار غیر قابل اعتماد و بی کیفیت هستند. بخش عمده‌ای از این واردات غیرقانونی از کشورهای چین و هند است و مردم نیز ناچارند از این قطعات استفاده کنند تا نیازشان رفع شود. حدود 50 درصد از این بازار مربوط به لاستیک و روغن است که مصرف بسیار زیادی در سال دارند.

بر اساس پیش‌بینی‌های تحلیلگران خبرگزاری خلیج تایمز، ارزش بازار قطعات خودرو در خاورمیانه که در سال 2015 میلادی به 98/12 میلیارد دلار رسیده بود، در سال 2020 میلادی به رقم 27/17 میلیارد دلار خواهد رسید. و از طرف دیگر، میزان فروش خودرو نیز از 2/3 میلیون عدد در سال 2015 میلادی به 4/4 میلیون عدد در سال 2020 میلادی می‌رسد.

کارشناسان معتقدند که بازار قطعات خودرو در خاورمیانه و افریقا، بازاری نوظهور و اشباع نشده دارد که ظرفیت‌ها و فرصت‌های زیادی را در اختیار تولیدکنندگان و تاجران لوازم یدکی خودرو فراهم می‌کند. کارشناسان همچنین تاکید می‌کنند که تحولات سیاسی می‌تواند نقش مهمی در این زمینه ایفا کند و اگر شرایط سیاسی پایدار باشد، این روند رو به رشد نیز ادامه خواهد یافت.

در میان کشورهای حوزه خلیج فارس، امارات متحده را می‌توان فعال‌ترین کشور در زمینه قطعات خودرو دانست. ارزش بازار قطعات در این کشور در سال 2012، 37 میلیارد درهم بوده است. عوامل متعددی در رشد پایدار آن نقش داشته‌اند که در این میان می‌توان به بهبود زیرساخت‌ها و وجود مناطق آزاد و صنعتی در مناطق مختلف به ویژه در دبی اشاره کرد. علاوه بر این، سیاست‌های دولت نیز خدمات پشتیبانی لجستیکی را افزایش داده و موجب شده تا عملیات‌های مربوط به قطعات، ذخیره‌سازی و جابجایی تسهیل گردند. در سال 2013 میلادی، ژاپن بزرگترین واردکننده قطعات از دبی بود. این کشور به تنهایی 28 درصد از صادرات خارجی قطعات خودرو در دبی را به خود اختصاص داد که مبلغ آن به 1/6 میلیارد درهم رسید. کشورهای چین و کره جنوبی نیز به ترتیب با 13 و 11 درصد در رده‌های بعدی قرار گرفتند. دبی موفق شده است تا نقش برجسته‌ای را در رشد قطعات خودرو در منطقه داشته باشد؛ این شهر با پیوند دادن کشورهایی مانند عربستان صعودی، عمان و افغانستان که در واردات/صادرات قطعات خودرو سهیم هستند، نائل به این موفقیت شده است. مسئولان دبی، پیشرفت‌هایی قانونی را برای ارتقای مناطق ویژه اقتصادی برنامه‌ریزی کرده‌اند تا بتوانند سهم بیشتری را از بازار جهانی قطعات خودرو نصیب خود کنند.

به‌طورکلی به نظر می‌رسد که رشد روز افزون واردات خودرو به کشورهای خلیج‌فارس و همچنین افزایش تولید خودرو در ایران، به‌عنوان بزرگ‌ترین تولیدکننده خودرو در خاورمیانه، بازاری بسیار پویا را درزمینه قطعات خودرو به وجود خواهد آورد. مسلماً با افزایش تعداد خودروها و بالا رفتن میانگین سنی آن‌ها، نیاز به قطعات یدکی خودرو روزبه‌روز افزایش خواهد یافت. اگر پایداری سیاسی در عرصه بین‌المللی وجود داشته باشد، ایران نیز می‌تواند به بزرگ‌ترین تولیدکننده و صادرکننده قطعات خودرو در منطقه تبدیل شود زیرا پتانسیل‌های لازم برای این کار را در خود دارد. امید است که با بهبود تعاملات بین‌المللی و همچنین تقویت زیرساخت‌های اقتصادی و صنعتی شاهد ایرانی فعال، در صنعت خودرو و قطعات وابسته به آن باشیم.

نظرات کاربران

نظر و پیشنهاد شما

{{message}}